Núi Rồng - sông Mã

18 Jun 2015
Núi Rồng - sông Mã là một hệ thống danh sơn kỳ tích thắng địa của xứ Thanh, nằm cách trung tâm thành phố 5km về phía Bắc (dọc theo quốc lộ 1A).

 

ham rong nay 

 Cầu Hàm Rồng nay

             Từ xưa núi Rồng - sông Mã đã khiến bao du khách "say vì sức nặng nghĩa tình" từ bậc phong lưu tài tử như Phạm Sư Mạnh, Lê Quát, Nguyễn Trãi... Những vị vua thi sĩ như Trần Nghệ Tông, Lê Thánh Tông, Lê Hiến Tông... Những danh sĩ Bắc Hà như: Ngô Thì Sĩ, Phan Huy ích, Ninh Tốn cho đến những nhà thơ cận hiện đại như Sầm Phố, Tản Đà, Xuân Diệu, Huy Cận, Trịnh Đường và biết bao tài tử giai nhân khác phải "mê mẩn" đến "nao lòng".

"Thành Hạc" nay đã thành chuyện trong lịch sử, song biểu tượng "Rồng" và "Ngựa" tượng trưng cho cảnh đẹp núi Rồng sông Mã vẫn trường tồn trong lịch sử quê hương xứ Thanh.

Núi Rồng còn có tên là núi Đông Sơn, với 99 ngọn núi quây quần bên nhau và một hòn núi đứng riêng gọi là núi Ngọc (hay núi Nít). Ngoài ra còn có các dãy núi đơn lẻ như: Bằng Trình, Đại Khánh (Đại Khánh là khúc đuôi con Rồng bị chém văng ra). Tuỳ theo hình thức và sự tích trong dãy núi Rồng mỗi ngọn núi đều mang tên riêng. Ngọn đầu Rồng có hình tượng Rồng nên thường gọi là núi Hàm Rồng (tên chữ Hán là Long Hạm).

Đứng trên đỉnh núi Rồng cao hơn 100 mét có thể phóng tầm mắt nhìn ra "bốn phương tám hướng" dường như sông núi làng quê đâu đâu cũng chầu về nơi "rồng thiêng ngự trị". Phía Nam và Tây Nam toàn những ngọn núi nổi tiếng như: Núi Nhồi, núi Long, núi Hổ, núi Ngọc Nữ, núi Kim Đồng... Đặc biệt núi Long, núi Hổ, đầu thế kỷ XIX được các nhà phong thuỷ học chọn làm tiền án cho toà thành tỉnh Thanh Hoá mang cái tên đầy ý nghĩa là "Hạc Thành". Thành Hạc cuối thế kỷ trước là nguồn cảm hứng vô tận của thi nhân.

Dưới chân núi Rồng có động Hàm Rồng hay còn gọi là động Long Quang, trước kia là nơi du khách đặt bàn trà bếp rượu.

Trên đỉnh núi Rồng có đường đi xuống động Tiên (với cái tên mỹ lệ "Bạch tiên nương", động Tiên sâu thẳm, có đường thông xuống động Rồng. Người ta gọi đó là cái cuống họng con Rồng thần lửa, có lối đi thông với các hang động khác trong dãy núi 99 ngọn).

Sự tích núi Rồng gắn liền với sự tích sông Mã. Núi Đọ "Rồng thiêng" mà thành. Sông bởi "ngựa thần" mà nên. Đời vua Minh Mệnh thứ 17 (1836) sông Mã được khắc hình tượng vào Anh Đỉnh, đến đời Tự Đức thứ 3 (1850) sông Mã được chép vào điện lễ để thờ cúng. Chuyện núi Rồng sông Mã đâu chỉ là cách cắt nghĩa một hiện tượng thiên nhiên theo cảm quan của người xưa. Sông Mã được xếp vào loại "thần thiêng" sông núi nước Nam nên đã được Vua Tự Đức phong thần. Chỉ một câu thơ của nhà thơ Quang Dũng trong bài "Tây tiến" đủ lột tả tính cách của dòng sông Mã "Sông Mã gầm lên khúc độc hành”. Bắt nguồn từ dãy núi Phu Huổi Luông, tỉnh Lai Châu, sông Mã chảy đến gần núi Trịnh chia làm hai dòng, dòng hướng đông chảy ra cửa biển Bạch Câu (Ngã Ba Bông) dòng quay hướng Nam để đón tiếp sông Chu (Ngã Ba Giàng).

Dọc theo sườn núi Rồng qua hòn Công, hòn Ngựa, đồi Lượn vàng tới một làng khuất nẻo nhưng đã lừng danh khắp trời Âu - Mỹ, đó là làng cổ Đông Sơn. "Nếu Bắc Việt Nam là quê hương buổi đầu của dân tộc thì Đông Sơn là một trong những làng quê buổi đầu của dân tộc Việt Nam (Tạp chí khảo cổ học). Làng quê ấy xuất hiện từ thuở Hùng Vương. Nơi đây xuất hiện trống đồng Đông Sơn, mang phong cách nghệ thuật riêng biệt, toả ánh hào quang lấp lánh mặt trời Đông Sơn trên bầu trời Đông Nam Á.

Đầu những năm 20 của thế kỷ XX Hàm Rồng vang dậy tiếng đồn, khiến xa gần nô nức như một chốn đô hội, là trung tâm phát triển thủ công nghiệp và hàng hoá. Khi chính quyền Pháp bình định song nước ta, để phục vụ việc khai thác thuộc địa, vấn đề giao thông được đặt ra trước nhất. Năm 1899 người Pháp quyết định đặt đường ray xe lửa từ Hà Nội đến bờ sông Mã (tới chân núi Ngọc). Tháng 1/1905 chuyến xe lửa đầu tiên vượt qua sông Mã bằng chiếc cầu treo. Chiếc cầu sắt lơ lửng trên dòng sông Mã nối "tai Rồng" với "chân Ngọc" làm cho cảnh trí nơi đây trở thành tuyệt tác.

 

 
ham rong xua

 Cầu Hàm Rồng xưa

Năm 1947 thi hành chính sách "tiêu thổ kháng chiến" của Chính phủ cách mạng lâm thời. Nhân dân Thanh Hoá "Hạ cầu treo Hàm Rồng xuống dòng sông Mã" biểu thị quyết tâm cao đi vào cuộc kháng chiến "trường kỳ gian khổ". Cho tới ngày 26/11/1962 cầu Hàm Rồng được quyết định khởi công xây dựng lại và khánh thành nhân dịp kỷ niệm ngày sinh nhật Bác 19/5/1964. Cây trụ cầu như chàng lực sĩ gồng lên vai gánh bổng hai hòn núi bầu trời huyền thoại. Điều ngạc nhiên đối với bè bạn là sức chịu đựng kỳ diệu của cây cầu trụ Hàm Rồng trong suốt cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ. Để phá hoại miền Bắc, cắt đường tiếp tế chi viện cho cách mạng miền Nam. Đế quốc Mỹ chọn cầu Hàm Rồng làm mục tiêu đánh phá tập trung đạn bom. Nhưng chúng đã bị thất bại ngay trận đầu ngày 3, 4 tháng 4 năm 1965 với 47 máy bay "siêu tốc" nhãn hiệu USA bị cháy. Cả địa cầu vang vọng tiếng đài phương Tây bình luận "Đây là ngày đen tối của không lực Hoa Kỳ" và cho đến chiếc máy bay thứ 116 bị hạ thì "con bạc" siêu cường buộc phải ngồi vào bàn đàm phán ký hiệp định Pari về vấn đề Việt Nam. 116 máy bay "siêu hạng" không phá nổi một cây cầu. Sức sống kỳ diệu của cầu Hàm Rồng làm nức lòng nhân loại khiến bè bạn năm châu kính phục. Bao du khách và đoàn khách nước ngoài đến Hàm Rồng được chứng kiến tận mắt chiếc cầu trụ sau mỗi trận mưa bom bão đạn vẫn đứng uy nghiêm, bình thản soi ánh thép xuống dòng sông Mã trong xanh. Họ nhận thấy ngôn ngữ của mình bỗng trở nên nghèo nàn khi muốn tìm lời ca ngợi về một cây cầu xứng đáng được ghi vào lịch sử. Mikhainlinxki (Liên Xô cũ) nói: Cầu Hàm Rồng như một "thần thoại phi thường". Béc-tin-xvan-trôm đây là "đài chiến thắng". M.Đa-ga-ren (Mỹ) nói: Đó là "chiếc cầu đẹp nhất".

 

Cầu Hàm Rồng xứng đáng là kỳ quan của thời đại Hồ Chí Minh, tô điểm cho phong cảnh núi Rồng sông Mã thêm hùng vĩ, trường tồn cùng non sông đất nước.

Tìm Tour

Yến sào Hà Nội